Hakan NERGIS

 

Hakan NERGİS -Yaşam KOÇU

Çevre Kirliliği ve Tükürük

Çevre kirliliği başlığı altında bir çok alt başlık sayabiliriz; hava kirliliği, su kirliliği, toprak kirliliği, ses ve gürültü kirliliği, radyasyon kirliliğinden bahsedebiliriz. Peki bu çevreyi kirleten kim ? Tabi ki insan, insan, insan… Fakat bu yazıda sizlere anlatmak istediğim tükürük kirliliği olacaktır.

İnsanlar yemek yemek, su içmek, uyumak gibi tükürmeye de ihtiyaç duyabilir. Buna kimsenin lafı olmayacaktır. Fakat tükürmek konusunu tıbbi açıdan incelediğimizde insana bulaşabilecek hastalıklara sebep olabilmektedir. Verem, bronşit, zatürre, grip gibi. Vücudun tükürük üretmesi açısında baktığımızda da ağız ve diş sağlığı için önemli olduğunu ve besinlerin sindirilmesinde önemli rol oynadığını da görürüz.

Dünya’da ve ülkemizde yere tüküren insanlara ceza uygulaması olabilir. Ama insanlara ceza yerine neden yere tükürülmemesi gerektiğinin anlatılması ve bu konuda insanların eğitilmesi gerektiğini düşünüyorum.

Bu konu sağlık açısından önemli olduğu kadar ahlak ve görgü kuralları açısından da önemlidir. Bu yüzden yazımızın başlığı da çevre kirliliği ve tükürük olarak başlıklandırılmıştır. Sizlere bu konuda örneklendirmeler yaparak tükürükle oluşan çevre kirliliğini ifade etmeye çalışacağım. Aslında bu örnekleri o kadar çok görüyorsunuz ki göz alışkanlığı olduğu için fark etmemeye başlıyoruz. Örnekler:

  • Yaya yolunda ilerliyorsunuz, ayakkabı bağcınızı düzeltmek için eğildiniz, yerde bir tükürük var. Ayakkabınızı bağlarken dengenizi kaybettiniz, tepki olarak elinizle dengenizi kurdunuz ve tükürükle eliniz temas etmek zorunda kaldı. Ne hissedersiniz ?
  • Bir arkadaşınızla karşılaştınız, durdunuz ve arkadaşınızla hatırlaştınız. Toplum olarak ayak üstü kısa sohbetleri severiz J Sohbet uzadı ve elinizi duvara koydunuz. Bir vatandaş tükürmüş ve siz elinizle temas ettiniz. Ne hissedersiniz ?
  • Yaz tatilinizi geçirmek için çocuklarınızla sahilde bir yer tercih ettiniz. Çocuğunuz sahilde kumla oynarken tükürükle temas etti. Ne hissedersiniz ?
  • Yaşadığınız apartmanın kapısında tükürük görmek, size ne hissettirirdi ?Arabanıza doğru ilerliyorsunuz ve kapıyı açacaksınız, tükürük gördünüz, ne hissedersiniz ?

O kadar çok örnekle durumu göz önüne serebiliriz ki, örnekler bitmez. Tabi ki insanlara düşen görevler dışında kamu kurum ve kuruluşlarına da görevler düşmektedir. Tükürme kutuları yapabilirler, insanların ağaç diplerine değil, yol ortasına değil, görünen insanın temas edebileceği noktalara değil, nerelere tükürmeleri gerektiği noktasında yönlendirmeler, eğitimler, paneller yapılabilir. Bir büyüğüm anlatmıştı; Osmanlı döneminde insanlar kutulara tükürür, tükürük başına akçeyle ödüllendirilirmiş. Gerçi bunu günümüzde yapsak doğru bir çözüm olmayabilir. Bu yüzden günümüz şartlarına göre uyarlamak ve çözüm üretmek gerekir.